Wielkie modele językowe jako wirus poznawczy
7 września 2026, 08:51Sztuczna inteligencja pomaga pisać teksty, wyjaśnia trudne zagadnienia, podsuwa rozwiązania, oferuje gotowe odpowiedzi. Czy jej upowszechnienie może sprawić, że będziemy tracili zdolność do wykonywania tych czynności samodzielnie? Odpowiedź na to pytanie postanowił znaleźć międzynarodowy zespół naukowy, w skład którego wchodzili między innymi Ricard Solé z Universitat Pompeu Fabra, David C. Krakauer z Santa Fe Institute oraz Michael Levin z Uniwersytetu Harvarda.
Ruszył teleskop, który ma sfotografować czarną dziurę
7 kwietnia 2017, 12:39Przed dwoma dniami pracę rozpoczął tzw. Event Horizon Telescope (EHT). To wirtualny teleskop wielkości całej planety, za pomocą którego astronomowie chcą zobrazować horyzont zdarzeń czarnej dziury Drogi Mlecznej, Sagittariusa A*
Niezwykle odległa gromada szczątkowa każe zadać pytanie o tempo ewolucji galaktyk
16 marca 2023, 11:02W odległości 9,2 miliardów lat świetlnych od Ziemi zauważono galaktykę z supermasywną czarną dziurą. Jej otoczenie wykazuje cechy gromady galaktyk – olbrzymiej struktury mogącej zawierać nawet tysiące galaktyk – jednak 3C 397 jest samotna. Wszystko wskazuje na to, że wchłonęła ona wszystko, co znajdowało się w jej pobliżu.
Najmłodsza znana planeta: przeczy modelom i wyznacza kres możliwości obserwacyjnych
24 września 2026, 10:06Nasze modele formowania się planet z trudem radziły sobie z wyjaśnieniem istnienia dotychczasowych pretendentów do najmłodszej planety – dwiema planetami krążącymi wokół gwiazdy PDS 70 i dwiema obiegającymi gwiazdę WISPIT 2 – a wszystkie one mają ponad 5 milionów lat. Odkrycie planety Elias 2-24 b pokazuje, że nawet najlepsze modele wciąż pomijają jakieś ważne procesy, mówi profesor Lucas Cieza z Instituto de Estudios Astrofísicos w Chile. Uczony jest współautorem pracy, w której opisano planetę liczącą sobie mniej niż milion lat.
Słonie tworzą w trąbie staw, dzięki któremu mogą ścisnąć, podnieść i zjeść drobne obiekty
25 października 2018, 05:15Próbując zaspokoić duży apetyt, słonie muszą być w stanie zjeść bardzo różnorodne produkty: zarówno spore, jak i małe. By ustalić, jak sobie z tym radzą, Amerykanie prowadzili latem 2017 r. kilkutygodniowy eksperyment na 34-letniej słonicy z Zoo Atlanta. Okazało się, że by chwycić drobniejsze obiekty, tworzyła w trąbie coś w rodzaju stawu.
Gwiazda nie pasuje do teorii
1 września 2011, 15:20Naukowcy korzystający z europejskiego Very Large Telescope odkryli niezwykłą gwiazdę, której istnienie może wymusić zmianę obecnie obowiązujących teorii nt. powstawania gwiazd. SDS J102915+172927 nie powinna istnieć, gdyż nie posiada cięższych pierwiastków, które według współczesnych teorii są konieczne do uformowania gwiazd o niskiej masie.
Bąble Fermiego wciąż pełne tajemnic
4 sierpnia 2014, 08:26Naukowcy ze SLAC National Accelerator Laboratory przeanalizowali dane zebrane w ciągu czterech lat przez Fermi Gamma-ray Space Telescope oraz z innych instrumentów. Chcieli się w ten sposób dowiedzieć jak najwięcej na temat tajemniczych bąbli o średnicy dziesiątków tysięcy lat świetlnych, które znajdują się nad i pod Drogą Mleczną.
Udało się znaleźć nową sprzed 600 lat i dokonać interesującego odkrycia
1 września 2017, 10:51Po kilkudziesięciu latach poszukiwań udało się trafić na nową, którą po raz pierwszy opisali koreańscy astronomowie przed 580 laty. Dnia 11 marca 1437 roku zauważyli oni na niebie nową jasną gwiazdę. W Prawdziwych zapiskach o rządach króla Sejonga, opisujących rządy (1418-1450) Sejonga Wielkiego uznawanego za najlepszego władcę Korei
Po raz pierwszy zaobserwowano powstanie magnetara. I od razu bardzo nietypowego
13 listopada 2020, 11:09Dawno temu, gdzieś we wszechświecie pojawił się gigantyczny rozbłysk promieniowania gamma. W ciągu pół sekundy wyemitowane zostało tyle energii, ile nasze Słońce wyprodukuje przez całe swoje życie. Powstała najjaśniejsza ze znanych nam kilonowych, której światło dotarło do Ziemi 22 maja 2020 roku
Muzeum Ewolucji: prawdziwy smok wawelski i jego ofiara lisowicja
21 grudnia 2022, 11:17W Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN można zobaczyć nową wystawę stałą „Smok wawelski i jego ofiara Lisowicja bojani”. Prezentuje ona rezultaty wykopalisk z cegielni Lipie Śląskie w Lisowicach koło Lublińca. Zachował się tam niezwykły zespół flory i fauny sprzed 210 milionów lat (późny trias).
